Chùa Tạu thuộc xã Xuân Trường, huyện Thọ Xuân, được xây dựng từ thời Đinh (khoảng năm 980) và là Di tích lịch sử - văn hóa cấp quốc gia. Quần thể di tích gồm chùa thờ Phật và nghè thờ Hoàng Đại Hải Long Vương Hoàng Lang Tướng quân – vị phúc thần có công trị thủy sông Chu và giúp vua đánh giặc ngoại xâm. Di tích gắn liền với Trò Xuân Phả – loại hình múa dân gian độc đáo có lịch sử hơn 1.000 năm, được biểu diễn hằng năm từ ngày 10 đến 12 tháng 2 âm lịch. Với những giá trị đặc sắc về lịch sử, văn hóa và nghệ thuật, Trò Xuân Phả đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia năm 2016, góp phần đưa Chùa Tạu trở thành điểm đến văn hóa, tâm linh và du lịch hấp dẫn của Thanh Hóa.

Di tích lịch sử văn hóa Quốc gia Chùa Tạu có lịch sử xây dựng từ thời Đinh (năm 980) thuộc địa phận xã Xuân Trường, huyện Thọ Xuân, tỉnh Thanh Hóa. Đây là nơi sinh hoạt văn hóa tâm linh của người dân địa phương và du khách gần xa. Tổng thể khu di tích hiện nay được chia thành 2 ngôi thờ tự là:

+ Ngôi Chùa thờ phật gồm: 5 gian tiền đường, rộng khoảng 200 m²; 3 gian hậu cung, rộng khoảng 60 m². Bên trong các ban thờ được bài trí theo quy định thờ phật.

+ Ngôi Nghè thờ thần Hoàng Đại Hải Long vương Hoàng Lang tướng quân - người có công lớn trong việc trị thủy sông Chu. Đây là vị phúc thần của làng Xuân Phả và vùng ven sông Chu Thọ Xuân. Tương truyền, Vị phúc thần còn có công lớn hiển linh giúp vua đánh thắng giặc ngoại xâm. Để tưởng nhớ công lao của thần Xuân Phả, nhà vua đã ban cho 5 điệu múa dâng thần gọi chung là Trò Xuân Phả.

Di tích chùa Tạu gắn liền với Trò Xuân Phả - điệu múa cổ truyền đặc sắc trong kho tàng văn hóa dân gian Việt Nam. Trò Xuân Phả được hình thành và phát triển hơn nghìn năm. Trò Xuân Phả là thường diễn ra vào các ngày từ 10 đến 12 tháng 2 âm lịch hàng năm tại nghè Xuân Phả, xã Xuân Trường, huyện Thọ Xuân. Đặc trưng ở Trò Xuân Phả là các “vũ công” nam có những động tác phóng khoáng, tay chân mở rộng, khỏe, thể hiện “trong nhu có cương, trong cương có nhu” với nhiều động tác múa, tuyến múa, đội hình múa, làm tôn nên sắc thái văn hóa lúa nước, vẻ duyên dáng, tinh tế, kín đáo nhưng cũng rất mạnh mẽ của người Việt. Với những giá trị đặc sắc nghệ thuật trên, tháng 10/2016, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã chính thức công nhận Trò Xuân Phả (xã Xuân Trường, huyện Thọ Xuân, tỉnh Thanh Hóa) là Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia.